Maç engelleme, spor müsabakalarının coğrafi sınırlar nedeniyle bazı bölgelerde izlenememesi durumudur. Bu durum, sadece teknik bir sorun değil, bölgesel yayın hakları adı verilen ticari ve yasal bir sistemle şekillenir. Bir futbol maçı, Türkiye'de canlı yayında olabilirken, Almanya'da ya da ABD'de izlenemiyor olabilir. Bunun nedeni, yayın haklarının ülkeye özel olarak satılmasıdır. Bir kanal, Türkiye'deki yayın haklarını aldıysa, o haklar başka bir ülkede geçerli değildir. Bu sistem, spor kuruluşlarının para kazanmasını sağlar ama taraftarlar için frustrasyon yaratır.
Bölgesel spor hakları, bir maçın hangi ülkelere, hangi platformlarda ve hangi fiyatta yayınlanabileceğini belirleyen sözleşmelerdir. Bu sözleşmeler, genellikle büyük yayıncılara, Netflix, DAZN veya yerel televizyon kanallarına verilir. Bu nedenle, bir maçın sadece bir platformda izlenebilmesi normaldir. Örneğin, Türkiye'de bir maç beIN Sports'ta yayınlanıyorsa, aynı maç İngiltere'de Sky Sports'ta olabilir. Bu durumda, bir taraftarın başka bir ülkeden izlemek istemesi, doğal bir istek olur ama teknik olarak engellenir.
Coğrafi kısıtlamalar, IP adresi üzerinden kullanıcının bulunduğu konumu tespit ederek, içeriğe erişimi sınırlayan bir teknolojidir. Bu sistem, izleyicinin hangi ülkede olduğunu anlar ve eğer o ülke için yayın hakkı yoksa, erişimi engeller. Bu engel, sadece spor değil, film, dizi ve müzik platformlarında da görülür. Ancak spor, özellikle tutkulu taraftarlar için daha duygusal bir sorundur. Bir takımın maçını izleyememek, bir sosyal etkinliği kaçırmak gibi hissettirir.
Bazı insanlar bu engelleri aşmak için VPN kullanır. Ancak bu yöntem, bazı platformlarda yasalara aykırı olabilir ve hesapların kapatılma riski taşır. Daha güvenli ve yasal bir çözüm, maçın resmi yayını yapılan bir ülkeden bir arkadaştan izlemek veya yayın haklarının satıldığı platformlara abone olmaktır. Bazı ülkelerde, maçların ücretsiz olarak yayınlanan versiyonları da vardır — özellikle Avrupa'da bazı ulusal yayın kurumları bu tür içerikleri açıkça sunar.
Maç engelleme, sadece teknolojiyle ilgili değil, ekonomi, yasalar ve kültürel tercihlerle de ilgilidir. Bu yüzden, bir maçın izlenememesi, "hata" değil, bir sistem sonucudur. Ancak bu sistemin içinde bile, izleme imkanları vardır. Sadece hangi platformun hangi hakkı elde ettiğini bilmek yeterlidir. Aşağıdaki makalelerde, bu tür engellerin arkasındaki mekanizmaları, neden bazı maçlar sadece belirli yerlerde yayında olduğunu ve taraftarların bu duruma nasıl tepki verdiğini inceledik.
Spor siyah beyazlar, maçların coğrafi bölgelere göre engellenmesiyle ilgili bir durumdur. Nedenleri, telif hakkı anlaşmaları ve reklam gelirleridir. İzlemek için VPN, dijital anten veya alternatif yayın platformları kullanılabilir.